ERE’s (Energie-gerelateerde Rechten of Emissie-reductieverplichtingen, afhankelijk van de context) combineer je het effectiefst door ze te zien als één onderdeel van een breder klimaatpakket. Ze werken goed samen met instrumenten zoals ETS-emissierechten, SDE++-subsidie en fiscale regelingen zoals de EIA, mits je de combinatieregels per instrument goed in acht neemt. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over het slim combineren van ERE’s met andere klimaatinstrumenten. Heb je vragen over jouw specifieke situatie? Neem gerust contact op en we helpen je verder.
ERE’s combineren goed met instrumenten die gericht zijn op directe investeringen in hernieuwbare energie of energiebesparing, zoals de SDE++, de Energie-investeringsaftrek (EIA) en het ETS. De sleutel is dat elk instrument een ander doel dient: ERE’s bewijzen dat energie hernieuwbaar is opgewekt, terwijl subsidies en fiscale voordelen de investering zelf aantrekkelijker maken.
In de praktijk zien we dat bedrijven de beste resultaten behalen wanneer ze ERE’s inzetten als bewijs van herkomst, terwijl ze tegelijkertijd via de EIA belastingvoordeel claimen op de installatie van zonnepanelen of een warmtepomp. Dat zijn twee aparte sporen die elkaar niet uitsluiten. Hetzelfde geldt voor bedrijven die deelnemen aan het ETS: zij kunnen ERE’s gebruiken om hun energieverbruik te verduurzamen zonder dat dit direct invloed heeft op hun emissierechtenportefeuille.
Instrumenten die niet goed samengaan, zijn combinaties waarbij hetzelfde resultaat twee keer wordt vergoed. Denk aan het claimen van subsidie voor een installatie én tegelijkertijd ERE’s verkopen die zijn opgewekt door diezelfde installatie, als de subsidieregeling dat expliciet uitsluit. Controleer daarom altijd de specifieke voorwaarden per regeling.
Een ERE en een ETS-emissierecht zijn fundamenteel verschillende instrumenten. Een ERE (ook wel Garantie van Oorsprong of GvO) bewijst dat een bepaalde hoeveelheid elektriciteit hernieuwbaar is opgewekt. Een ETS-emissierecht geeft een bedrijf toestemming om een ton CO2 uit te stoten. Ze opereren in volledig gescheiden systemen en beïnvloeden elkaar niet direct.
Bedrijven die onder het Europese emissiehandelssysteem (ETS) vallen, moeten voor elke ton CO2 die ze uitstoten een emissierecht inleveren. Het inkopen van ERE’s of groene stroom verlaagt weliswaar de indirecte emissies (Scope 2), maar dit telt in het ETS niet automatisch mee als reductie van de directe uitstoot (Scope 1). Het zijn dus parallelle sporen.
Toch is de combinatie zinvol. Door ERE’s in te kopen verklein je je Scope 2-voetafdruk, wat relevant is voor duurzaamheidsrapportages zoals GRI of de CSRD. Tegelijkertijd beheer je via het ETS je directe emissies. Samen geven ze een completer beeld van de klimaatprestatie van je bedrijf aan stakeholders, financiers en klanten.
Ja, ERE’s en SDE++-subsidie kunnen in veel gevallen worden gecombineerd, maar er zijn voorwaarden. Als een installatie SDE++-subsidie ontvangt, worden de bijbehorende Garanties van Oorsprong (GvO’s, de Nederlandse ERE’s) in principe afgedragen aan de overheid. De subsidieontvanger kan deze GvO’s dan niet zelf verkopen of gebruiken om groene stroom te claimen.
Dit is een belangrijk punt dat bedrijven regelmatig over het hoofd zien. De SDE++ vergoedt het onrendabele deel van de energieproductie, en in ruil daarvoor gaan de bijbehorende GvO’s naar de overheid. Wil je de GvO’s zelf houden, dan kun je in sommige gevallen kiezen voor een lagere subsidiebijdrage, maar dit vergt een bewuste afweging.
Voor bedrijven die ERE’s willen inzetten voor hun eigen duurzaamheidscommunicatie of rapportage, is het dus cruciaal om bij de aanvraag van SDE++ al na te denken over de GvO-rechten. Wie hier later achter komt, loopt tegen een beperking aan die vooraf eenvoudig te voorkomen was. We adviseren bedrijven hier graag over tijdens een persoonlijk adviesgesprek.
ERE’s zelf zijn geen investeringsgoed en vallen daardoor buiten de directe reikwijdte van fiscale regelingen zoals de EIA (Energie-investeringsaftrek) of de MIA/Vamil. Die regelingen zijn gekoppeld aan fysieke investeringen in energiebesparende of duurzame installaties. ERE’s combineren met fiscale voordelen is dus indirect: je investeert in een installatie (met fiscaal voordeel) en die installatie genereert vervolgens ERE’s.
De EIA biedt ondernemers de mogelijkheid om een percentage van de investering in erkende energiebesparende bedrijfsmiddelen extra af te trekken van de fiscale winst. Denk aan zonnepanelen, warmtepompen of energieopslagsystemen. Als die installatie vervolgens ERE’s genereert of je in staat stelt ERE’s te claimen, profiteer je van beide voordelen tegelijkertijd, zolang de subsidieregels dit niet uitsluiten.
Let op: de Belastingdienst controleert of investeringen daadwerkelijk aan de voorwaarden voldoen. Zorg daarom altijd voor een correcte administratie van zowel de investering als de bijbehorende ERE’s of GvO’s. Een gecombineerde aanpak zonder goede documentatie kan bij een controle tot problemen leiden.
Een optimale mix van klimaatinstrumenten stel je samen door eerst je doelen te bepalen: wil je primair kosten besparen, rapporteren over duurzaamheid, of voldoen aan wet- en regelgeving? Op basis van die prioriteiten kies je de instrumenten die het beste aansluiten en controleer je vervolgens welke combinaties zijn toegestaan.
Een praktische aanpak in stappen:
Bedrijven die dit proces gestructureerd aanpakken, halen aanzienlijk meer rendement uit hun klimaatinvesteringen dan bedrijven die ad hoc instrumenten inzetten. Een energieopslagoplossing kan daarin bijvoorbeeld een sleutelrol spelen door meerdere voordelen tegelijk te realiseren.
De meest voorkomende fout is dubbel claimen: hetzelfde milieuvoordeel wordt via twee verschillende instrumenten opgevoerd. Dit is niet alleen regelmatig niet toegestaan, het ondermijnt ook de geloofwaardigheid van je duurzaamheidsrapportage. Andere veelgemaakte fouten zijn het vergeten van GvO-afdracht bij SDE++ en het niet tijdig aanvragen van fiscale voordelen.
Hieronder de meest voorkomende valkuilen op een rij:
Het combineren van ERE’s met andere klimaatinstrumenten vraagt om kennis van meerdere regelingen tegelijk. Wie dit goed aanpakt, haalt het maximale uit zijn klimaatinvesteringen zonder risico op onterechte claims of gemiste voordelen. Wil je weten welke combinatie voor jouw bedrijf het meest oplevert? Neem contact op en we denken graag met je mee.
Bedrijven die zelf hernieuwbare energie opwekken — bijvoorbeeld via zonnepanelen, windturbines of een warmtekrachtinstallatie op biogas — kunnen in aanmerking komen voor Garanties van Oorsprong (GvO's). De aanvraag verloopt via CertiQ (onderdeel van TenneT) en vereist een gecertificeerde meetinrichting. Neem contact op met een energieadviseur om te beoordelen of jouw installatie aan de technische en administratieve vereisten voldoet.
Wanneer je zelf hernieuwbare energie opwekt, genereer je ook zelf de bijbehorende GvO's die je kunt gebruiken of verkopen. Als je geen eigen opwekinstallatie hebt, kun je ERE's of GvO's inkopen via energieleveranciers of gespecialiseerde handelaren om toch groene stroom te kunnen claimen in je duurzaamheidsrapportage. Het zelf genereren geeft meer controle over de rechten, maar vereist een initiële investering in installaties; inkopen is flexibeler maar biedt minder directe invloed op de herkomst van de energie.
Ja, mits correct gedocumenteerd kunnen ingekochte ERE's of GvO's worden gebruikt als bewijs van hernieuwbare energieconsumptie binnen je CSRD-rapportage, specifiek voor de Scope 2-emissies op basis van de marktgebaseerde methode. Het is wel essentieel dat de GvO's daadwerkelijk worden ingeleverd (gecanceld) en niet alleen worden aangeschaft, want alleen gecancelde GvO's gelden als geldig bewijs. Zorg ook dat de GvO's betrekking hebben op hetzelfde jaar als de rapportageperiode.
Absoluut. Juist voor mkb-bedrijven is een slimme combinatie van instrumenten interessant, omdat de financiële impact van fiscale voordelen zoals de EIA relatief groot kan zijn ten opzichte van de investering. Kleinere bedrijven vallen vaak buiten het ETS, maar kunnen wel degelijk gebruik maken van ERE's, GvO's en de EIA in combinatie met lokale subsidies of de ISDE-regeling voor kleinere installaties. Een energieadviseur kan helpen om de meest rendabele combinatie voor jouw specifieke situatie in kaart te brengen.
Minimaal één keer per jaar, bij voorkeur vóór het nieuwe subsidie- en belastingjaar. Regelingen zoals de SDE++, EIA en ETS-plafonds worden jaarlijks aangepast, en nieuwe instrumenten — zoals verplichtingen vanuit de CSRD — kunnen de optimale mix veranderen. Stel een vaste evaluatiemoment in, bijvoorbeeld in het vierde kwartaal, zodat je tijdig aanvragen kunt indienen en geen deadlines mist.
Als je achteraf constateert dat GvO's ten onrechte zijn behouden of ingezet terwijl ze hadden moeten worden afgedragen, is het verstandig om dit zo snel mogelijk te melden bij de relevante uitvoeringsinstantie (zoals RVO) en juridisch of fiscaal advies in te winnen. Het gebruik van onterecht behouden GvO's in duurzaamheidsrapportages kan leiden tot reputatieschade en mogelijk terugvordering van subsidie. Transparantie en proactief handelen beperken de risico's aanzienlijk.
Er is geen universeel maximumbedrag voor de combinatie als geheel, maar elk instrument heeft zijn eigen plafonds en voorwaarden. De EIA kent bijvoorbeeld een maximaal aftrekpercentage en een drempelbedrag per investering, terwijl SDE++-subsidie wordt berekend op basis van de energieproductie en een vastgesteld basisbedrag. De combinatieregels per regeling bepalen wat is toegestaan; het is niet zozeer een kwestie van een totaallimiet, maar van het zorgvuldig naleven van de specifieke voorwaarden per instrument.
